Yazan: Ümit Tan – 15 Mart 2017

Neredeyse her türlü bilgi kaynağına (ve bilgiye) ulaşabildiğimiz internetin başdöndürücü dünyasında, ulaştığımız bu kaynakların her zaman doğru ve yararlı bilgi içerdiği söylenemez. Hele de bu tip içerikle karşılaşan kişi “doğru / yanlış”, “yararlı / zararlı” ayrımını yapabilecek erginlikte olmayan bir çocuk olursa, beklenmeyen vahim sonuçlar oluşabilir.

Bu yüzden, çocuklarımızın kullandığı ve internet erişimi olan akıllı telefon (android veya IOS), tablet, bilgisayar, oyun konsolu gibi cihazlar üzerinden denetimsiz bir şekilde zararlı, sakıncalı, tehlikeli vs. gördüğümüz kaynaklara erişmelerini kesinlikle belirli bir disiplin altına almamız gereklidir.

Çocuklarımızın kullandığı ve internet erişimi olan akıllı telefon (android veya IOS), tablet, bilgisayar, oyun konsolu gibi cihazlar ile bu bağlantıyı kurduğumuz modem cihazlarında bile yapabileceğimiz bazı ayarlar ve / veya yükleyeceğimiz bazı uygulama ve / veya yazılımlarla, zararlı, sakıncalı, tehlikeli vs. gördüğümüz kaynaklara erişmelerini engelleyebilir veya kontrol edebiliriz. Böylece, onların internet ortamında neler yaptığını izleyerek onları siber saldırganlardan koruyabilir ve olası tehlikeleri, birer soruna dönüşmeden, bertaraf edebiliriz.

Bu ayar, uygulama ve yazılımlar şu şekilde sınıflandırılabilir:

1. Profesyonel firmalarca hazırlanmış ve PC, akıllı telefon (android ve IOS) ve tablet uyumlu ebeveyn kontrol (parental control) yazılımları;

2. Android ve IOS cihazlara yüklenebilecek ebeveyn kontrol uygulamaları;

3. Cihazlar üzerinden yapılabilecek güvenlik ayarları;

– Android telefonlara (Samsung, LG vs gibi akıllı telefonlar) uygulama yüklediğimiz Google Play ile ilgili          ayar ve sınırlamalar;

– IOS cihazlarda (Iphone, Ipad, Ipod gibi) yapabileceğimiz “sınırlama” ayarları;

– PC’lerin işletim yazılımlarında (Windows vs.) bulunan ebeveyn kontrol (parental control) uygulamaları.

  1. Modem cihazları üzerinde yapabileceğimiz ebeveyn kontrol (parental control) ayarlamaları.Bugünkü yazımızda sizlere profesyonel ebeveyn kontrol programlarını anlatacağız.


EBEVEYN KONTROL (Parental Control) PROGRAMLARI

Piyasada, isimlerini daha önce virüs koruma yazılımları ile bildiğimiz Norton, Kaspersky, McCaffee gibi birçok firmanın ürettiği ve “Family”, “Safe Kids”, “Safe Family”, “Kids Zone”  gibi adları olan çok çeşitli yazılımlar bulunmaktadır.

Bu yazılımların kullanımı ve uygulaması şu şekildedir:

1. Yazılım, önce ebeveynin kullandığı bir cihaza (tablet, PC vs.) yüklenir. Daha sonra, kontrol edilmek istenen bir veya birden çok telefon ve tablete kurulur. (Yani internet erişimi olan tüm çocuklarımızın cihazlarına kurulabilir.)

2. Bu aşamadan itibaren, ebeveynin kullandığı cihazdaki ana ekrandan, diğer cihazlardan hangi sitelere ne zaman ve ne sürelerde giriş yapıldığı; telefonda veya sms, whatsapp, facebook gibi sosyal sitelerde ne zaman ve ne kadar sürelerde görüşme ya da yazışma yapıldığı görülebilir hale gelir.

3. Şimdi sıra, girilmesi sakıncalı veya uygun olan siteleri ve internette geçirilen süreleri (yani cihazlardan günün hangi saatlerinde ve haftanın hangi günlerinde giriş yapılacağını ve ne kadar zaman geçirileceğini) belirlemeye gelmiştir.Bu aşamada ebeveyn, çocuğuyla konuşarak, birlikte ve iletişim içerisinde, doğru kullanıldığında yaşamları boyunca işlerine yarayacak bu cihazların kullanımında sağlıklı alışkanlıklar edinmesini sağlayacak ilgili sınırları kendilerinin koymasına  izin vermelidir.

4. Ardından ebeveynin kullandığı cihaz üzerinden, yukarıda belirtilen tüm ayarlamalar yapılır. (Allowed:Girmesine izin verilen siteler; Forbidden:Girilmesi yasaklanan siteler; Warning:Girilmesi serbest ancak girildiğinde ebeveyne uyarı mesajı giden sitelerdir.)

Günün hangi saatlerinde, haftanın hangi günlerinde ve ne kadar sürelerle bilgisayarın kullanılacağı veya internete izin verildiği de bu aşamada ayarlanır.

5. Artık çocuk, anne babasıyla birlikte belirlediği sınırlamalar çerçevesinde telefon veya tabletini kullanmaya başlayabilir. Sadece izin verilen sitelere giriş yapabilir; yasaklı sitelere giremez; yasaklanan siteye girmeye çalıştığında ise karşısında şu ekranı bulur:

6. Sistem, (her bir) çocuğun kendi cihazını kullanımı ve internette kaldığı sürelerle ilgili raporlar hazırlar ve ebeveyne gönderir.

7.Ebeveyn, kendi bilgisayarı üzerinden çocuğun internet hareketlerini anlık takip edebildiği gibi, kendisine e-mail ile gönderilen bu detaylı raporlardan da izleme yapabilir.

8.Ebeveyn, çocuğun yine de yasaklı bir siteye girme teşebbüsünde bulunması halinde bunu kendi ekranında veya raporunda görebilir ve bu konuyu daha sonra çocuğuyla konuşma ve nedenlerini irdeleme şansını bulabilir.Çocuk, yasaklı bir siteye girmek istediğinde, ebeveynden izin alarak girebilir.

9. Ebeveyn, çocuğun hangi videoları izlediğini takip ederek, bunlarla ilgili çocuğuyla konuşma olanağını bulabilir.

10. Ebeveyn, çocuğun kimlerle arkadaşlık ettiğini ve konuştuğunu görebilir, denetleyebilir ve sınırlayabilir.

11. Bu yazılımların bir başka özelliği de, mobil cihazı kullanan (ve üzerinde taşıyan) çocuğun, coğrafi olarak o anda nerede olduğunu görebilmemizdir. Hatta, bu bölgeleri sınırlayabilir, işaretlenen bölge dışına çıkıldığında gerekli uyarıları ebeveyne gönderebilir.

Android cihazlara (akıllı telefon veya tablet) yüklenebilecek uygulamaları ebeveynler olarak nasıl denetleyebileceğimiz (kısıtlayabileceğimiz) konusuna değindiğimiz Android Cihazlarda “Google Play” Denetimleri Nasıl Yapılır? konulu yazımızı da okumanızı tavsiye ederiz.

Not: Tüm şema ve fotograflar, Norton Symantec ve Kaspersky firmalarının uygulamalarından alınmıştır.

Yasal Uyarı: Her hakkı www.superergen.com’a ait olan özgün içerik, Fikir ve Sanat Eserleri ve Türk Ceza Kanunu kapsamında korunmaktadır. http://www.superergen.com adresine çalışır durumda link verilerek alıntı yapılabilir.